Граѓани за Европска Македонија

На дебатата од циклусот „Зборно место“, одржана на 15-ти декември 2011 година, свои излагања имаа Теодор Целакоски, од иницијативата Право на град, од Загреб и Емина Вишниќ, раководител на првата хибридна институција во регионот, „Погон - центар за независна култура и млади.“ Гостувањето на Вишниќ и Целакоски, според домаќинот на дебатата Искра Гешовска, е знак да се соберат последните сили за создавање на самоорганизирана група која би се спротивставила на моменталната ентропија.


Емина Вишниќ го претстави моделот на дејствување на „Погон“, организација која функционира по моделот на јавно-приватно партнерство, помеѓу градот Загреб од една, и граѓански културни организации од друга страна. Според Вишниќ, денешниот „Погон“ е резултат на долгогодишен културен и граѓански активизам, односно вршење на постојан притисок врз градските власти напуштените индустриски капацитети да се пренаменуваат во културни и мултимедијални центри. Благодарение на низа акции, како насилно вселување во стари фабрички погони, јавни дебати, герила маркетинг и слично, градот Загреб на крајот доделил простории во кои денес е сместена културната установа „Погон - центар за независна култура и млади“. Па така, денес „Погон“ може да се пофали со голем културен центар кој е сместен во стара и напуштена фабрика, а кој има широка достапност за разни културни настани.

Теодор Целакоски од „Право на град“ ги презентираше активностите на својата организација во поглед на подигнување на граѓанската свест за основни локални проблеми и девастација на јавните простори, особено преку случаите на узурпација на улицата „Варшавска“ и Цветниот плоштад во Загреб. Целаковски потенцираше дека „Право на град“, за првпат во модерната историја на Хрватска, успеал да ја подигне широката граѓанска свест на едно повисоко ниво. Демонстрациите, јавните кампањи и разните илегални активности на „Право на град“ во случајот со „Варшавска“ во голема мера ималe и влијание врз рејтингот на Милан Бандиќ, градоначалникот на Загреб. Целакоски истакна дека сите нивни активности биле финансирани од донации на граѓани и некои ситни европски грантови, но нивните активности секогаш се соочувале со разни притисоци од локално и државно ниво, а организацијата често била и парично казнувана. „Партиите и личностите се менуваат, но јавните интереси секогаш ќе останат исти“, порача Целакоски.